Taxatiegesprekken bij vermoedens van seksueel misbruik en mishandeling(Jeugdzorg)

In situaties van (vermoedens van) seksueel misbruik en mishandeling zijn veel verschillende partijen betrokken. De politieorganisatie, Veilig thuis, Jeugdzorg organisaties en andere organisaties die zorg- en dienstverlening bieden moeten hierbij nauw samenwerken om de veiligheid van kinderen, ook op langere termijn te waarborgen. Een heldere afstemming over wie wat doet en op welke manier is erg belangrijk bij deze samenwerking.

Voor een strafrechtelijk traject is het van belang dat er zo min mogelijk beïnvloeding (van het verhaal van het kind) is geweest. Dat betekent dat het voor de eerder betrokkenen belangrijk is om geen suggestieve vragen te stellen en methodisch te werk te gaan wanneer doorvragen aan de orde is. Ook is het belangrijk dat eerst betrokkenen weten welke informatie direct uitgevraagd zou moeten worden (bijvoorbeeld in verband met veiligheidsplanning) en welke informatie juist niet uitgevraagd dient te worden om een later politieonderzoek zo min mogelijk te beïnvloeden. Hierbij is de methodiek van de taxatiegesprekken een belangrijke schakel in de aanpak bij vermoedens van seksueel misbruik en mishandeling.

Taxatiegesprekken zijn zo’n 15 jaar geleden ontstaan binnen de hulpverlening. Toen werd steeds duidelijker dat de manier waarop er met vermoedens van seksueel misbruik en mishandeling werd omgegaan er toe kon leiden dat een eventueel strafrechtelijk onderzoek onmogelijk werd. Wat er vooral misging was dat er veel te veel met kinderen inhoudelijk gesproken werd over de vermoedens en dat dit gebeurde door veel verschillende mensen. Vaak sprak eerst iemand met het kind over de onthulling, die haalde er vaak een collega bij, dan een teamleider en nog eens een andere deskundige alvorens vermoedens tot vermoedens benoemd werden en er stappen richting politie gezet werden.

Probleem was ook dat er niet alleen door te veel mensen met een kind gepraat werd maar ook dat deze mensen geen idee hadden hoe zij een dergelijk gesprek zouden kunnen voeren zonder kinderen van alles in de mond te leggen. Vaak lieten medewerkers zich vooral leiden door goedbedoelde primaire emoties die de objectiviteit niet ten goede kwamen.

Om het hulpverleningstraject en een eventueel later strafrechtelijk proces beter op elkaar af te stemmen is in de meeste instellingen in de protocollen rond het omgaan met vermoedens van seksueel misbruik en mishandeling  sinds die tijd een extra fase opgenomen. In deze fase wordt na een vage onthulling van een kind die zou kunnen wijzen op strafbare feiten, eenmalig op methodische wijze een gesprek (taxatiegesprek) gevoerd door een daartoe opgeleide onafhankelijke gedragswetenschapper.

Het doel van dit gesprek is het verhelderen van vage onthullingen die mogelijk zouden kunnen wijzen op strafbare feiten. Hiermee wordt een grotere objectiviteit gewaarborgd en wordt ongewenste beïnvloeding door derden voorkomen.

Het voeren van taxatiegesprekken is een nieuwe taak voor veel gedragswetenschappers en vraagt naast opleiding ook om het geregeld opdoen van ervaring, intervisie en supervisie. Deze gesprekken worden uitsluitend gevoerd door gedragswetenschappers omdat in het gesprek ook een fase zit verweven waarin verondersteld wordt dat degene die het gesprek voert sneldiagnostiek uitvoert. Deze sneldiagnostiek is essentieel om de soms verhulde ontwikkelingsproblemen en traumareacties bij kinderen en jeugdigen te herkennen en bewust de communicatie met het kind/de jongere daarop af te stemmen. Om deze taak uit te kunnen voeren is in overleg met de verschillende betrokken partijen bepaald dat een universitaire vooropleiding van gedragswetenschappelijke aard noodzakelijk is

Om de gedragswetenschappers te scholen op deze taak is een trainingsaanbod geformuleerd.

Voor wie

Gedragswetenschappers/orthopedagogen binnen de kinder- en jeugd GGZ, Jeugdzorg, Veilig Thuis.

Resultaat

U krijgt via taxatiegesprekken op systematische wijze meer helderheid over vage onthullingen die zouden kunnen wijzen op seksueel misbruik. De training geeft u kennis maar vooral vaardigheden om deze gesprekken op de juiste manier te voeren zonder het eventuele politie onderzoek te belemmeren.

Inhoud

Onderwerpen die aan bod komen: Wat is een taxatiegesprek, wanneer voer je die en wanneer niet, de voorbereiding en fasering, gespreksregels, vraagtechniek en doorvragen bij beladen onderwerpen (zowel voor cliënt als voor gedragswetenschapper). Ook oefent u in het vergroten van de eigen vrije ruimte als gedragswetenschapper, het maken van een rapportage en het voorkomen van secundaire traumatisering.

Aanpak

De deelnemers nemen actief deel en zijn bereid om het eigen handelen te reflecteren. In de training besteden we vooral aandacht aan vaardigheden; we oefenen veel. Van instellingen verwachten we dat de deelnemer toestemming krijgt om geanonimiseerde casuïstiek in te brengen.

Overige informatie

De training bestaat uit 3 dagen en vindt plaats op 30 oktober en 13 november 2017 van 9.30 tot 16.30 uur in Utrecht.
Op 23 januari 2018 wordt de derde dag georganiseerd.

Op deze dag presenteren de deelnemers aan de hand van eigen casuïstiek, beeldmateriaal en verslaglegging het geleerde in de praktijk.

De kosten bedragen € 995,00 inclusief koffie/thee/water, lunch en deelnemersmateriaal.

De training wordt gegeven door Aafke Scharloo, zij is orthopedagoog en klinisch psycholoog en is zelfstandig gevestigd op het gebied van mensen met ontwikkelingsproblemen, seksueel misbruik, mishandeling en trauma. Aafke was lid van de Taskforce kindermishandeling en seksueel misbruik die in opdracht van de ministeries van V&J en VWS en Onderwijs het beleid op het gebied een impuls hebben gegeven.

Zij is ontwikkelaar en opleider van de methodiek taxatiegesprekken bij vermoedens van seksueel misbruik en mishandeling en heeft jarenlange ervaring in het voeren van gesprekken met kinderen en jongeren zowel in het juridisch kaderals in het hulpverleningskader. Ze is hiertoe opgeleid door The American Professional Society Against Child abuse  and neglect ( APSAC) waarzij de opleiding tot Forensic Interviewer volgde.